5 . بسيارى از آنها معتقد به پلوراليسم هستند و هر مذهبى را راهى به سوى خدا مىپندارند و متاع كفر و دين را بىمشترى نمىدانند . 6 . از مهمترين انحرافات آنها ، اعتقاد به وحدت وجود به معناى وحدت موجود است كه مجموعهء موجودات عالم را يك چيز و خدا را عين آن مىدانند و به همين دليل بت‌پرستى را نيز نوعى خداپرستى به حساب مىآورند ، مشروط بر اينكه خدا را در همان بت محدود نكنند . كتابهاى زيادى از سوى جمعى از علما و محقّقان در مورد انحرافات آنها نوشته شده است و آنچه در بالا آمد اشاره‌اى بيش نبود . « 1 » نكتهء مهمّ ديگرى كه در اينجا توجّه به آن لازم است اين است كه صوفيگرى در ميان پيروان مكتب اهل بيت عليهم السّلام كم‌رنگ و ضعيف و در ميان فرق اهل سنّت بسيار گسترده است و گروههاى زيادى از آنها با عقايد مختلف در بلاد اسلامى فعاليت دارند . اعتقاد به ولايت اهل بيت عليهم السّلام به ويژه عقيده به وجود حضرت مهدى عليه السّلام به عنوان امام حىّ عامل اصلى اين تفاوت است . اصولا گرايش به صوفيگرى و تمايل عده‌اى به آن ، ريشه‌هاى تاريخى و اجتماعى مختلفى دارد از جمله : 1 . خلفاى بنى عباس براى منحرف ساختن مردم از توجّه به اهل بيت عليهم السّلام كه آنان را رقباى اصلى خود مىدانستند به صوفيگرى دامن زدند تا زهد و كرامات اهل بيت عليهم السّلام را به وسيلهء مدّعيان تصوف كم رنگ سازند و چون صوفيه خود را در گرو سير در باطن مىدانند كمتر مزاحم دنياى دنياپرستان مىشوند و در عصر

--> ( 1 ) . براى توضيح بيشتر مىتوانيد به كتاب « جلوهء حق » نوشتهء آيت اللّه مكارم شيرازى ( دام ظلّه ) و كتاب « عارف و صوفى چه مىگويد » نوشتهء آيت اللّه ميرزا جواد تهرانى ( ره ) و كتاب « تعليم و تربيت در اسلام » نوشتهء شهيد علّامه مرتضى مطهرى ( ره ) و شرح نهج البلاغهء علّامهء خويى به نام « منهاج البراعه » ج 13 ( ذيل خطبهء مورد بحث ) از ص 132 به بعد ، مراجعه كنيد .